Önce numune tipi: kuru, yaş ya da yapışkan
Laboratuvar numuneleri üç ana gruba ayrılır ve her grup makineyi farklı zorlar. Buğday ve mısır gibi kuru, sert tahıllar ince bir una dönüştürülmelidir; bunun için yüksek devirli bir öğütücü gerekir. Meyve, sebze, hazır yemek ve tatlılar gibi yaş ve çok bileşenli numuneler ise kesilip karıştırılarak tek bir homojen kütleye çevrilir; bu kesici-karıştırıcının işidir.
Üçüncü grup en zorlusudur: kuru incir, kuru kayısı ve kuru üzüm. Yüksek şeker içerikleri nedeniyle bıçağa ve hazne cidarına sıvanırlar, sert yapılarıyla da zayıf motorları durdururlar. Bu numuneler için devirden çok tork önemlidir.
| Örnek numuneler | Uygun makine | Belirleyici özellik | |
|---|---|---|---|
| Kuru ve sert | Buğday, mısır ve diğer tahıllar | G6 / G20 / G45 öğütücü | 7.000 rpm'e varan devir, ince ve homojen un |
| Yaş ve çok bileşenli | Meyve, sebze, hazır yemek, tatlı | L Serisi kesici-karıştırıcı (L20I-LAB dahil) | 600-3.000 rpm değişken devir |
| Yapışkan ve şekerli | Kuru incir, kuru kayısı, kuru üzüm | L45-HP | Sabit hızlı, yüksek torklu motor |
Numune miktarı ve hazne hacmi
Hazne, laboratuvar numunesinin tamamını tek seferde alabilmelidir. Numuneyi parçalara bölüp ayrı ayrı homojenize etmek, parçalar arasında fark yaratır ve homojenizasyonun amacını boşa çıkarır.
Kuru incir bunun en net örneğidir: AB'nin 401/2006 sayılı Tüzüğü'ne göre 30 kg'lık toplu numune öğütmeden önce 10'ar kilogramlık üç laboratuvar numunesine bölünür ve homojenizasyon için tercihen sulu bulamaç (slurry) tekniği kullanılır. Eklenen suyla birlikte oluşan hacim, sıradan bir mutfak robotunun kapasitesini çok aşar. Hazneyi seçerken numune ve suyun toplam hacmini, kazanın pratik dolum oranı olan %60-70'e göre hesaplayın.
Meyve ve sebze numuneleri çoğunlukla birkaç kilogramdır; bunlar için 6-12 litrelik tezgâh üstü kesiciler yeterlidir. Yoğun çalışan ya da büyük numune alan laboratuvarlar için 20 litre ve üzeri ayaklı modeller değerlendirilmelidir.
Motor torku, devir ve bıçak tipi
Devir, bıçağın ne kadar hızlı döndüğünü; tork ise yük altında dönmeye ne kadar dirençli olduğunu anlatır. Yapışkan ve sert numunelerde belirleyici olan torktur: yetersiz torklu bir motor yük altında yavaşlar, ısınır ve numunenin bir kısmını işlenmeden bırakır. Örneğin L20I-LAB, aynı 20 litrelik gövdedeki standart L20IV'nin 2,2 kW motoru yerine 5,5 kW motorla çalışır.
Bıçak ve hazne tasarımı da sonucu değiştirir. Düz kanatlı bıçaklar kuru maddeleri daha etkin öğütür; hazne içindeki sabit yönlendiriciler ise cidara kaçan ürünü sürekli bıçaklara geri gönderir ve bütün kalan parça riskini azaltır.
Uzun süre yüksek devirde çalışmak numuneyi ısıtır. Isıya duyarlı pestisit etken maddeleriyle çalışan bazı laboratuvarlar numuneyi soğutarak ya da kuru buz eşliğinde homojenize eder; makinenin bu kullanıma uygun olup olmadığını önceden sorun.
Temizlenebilirlik ve çapraz bulaşma
Bir numuneden kalan artık, bir sonraki numunede yanlış pozitif sonuca yol açabilir. Bu yüzden hazne, bıçak ve kapağın hızlı ve aletsiz sökülmesi ve AISI 304 paslanmaz çelikten olması, laboratuvar için kapasite kadar önemlidir. Yedek bıçak, kapak ve hazneden oluşan ikinci bir set, biri yıkanırken diğeriyle bir sonraki numuneye geçmeyi sağlar.
Laboratuvarlar homojenizatörü kendi kalite kontrolleriyle doğrular: kontaminasyonsuz bir kör numune işlenip analiz edilerek taşınma olmadığı gösterilir, aynı homojen kütleden alınan birden fazla test porsiyonunun sonuçları karşılaştırılarak homojenliğin yeterli olduğu kanıtlanır.
- En zorlu numunenizle (örneğin kuru incir) deneme yapılabiliyor mu?
- Hazne, en büyük laboratuvar numunenizi suyuyla birlikte tek seferde alıyor mu?
- Bıçak, kapak ve hazne aletsiz sökülüyor mu, yedek set mevcut mu?
- Elektrik beslemesi laboratuvarınıza uygun mu (230 V tek faz ya da 400 V üç faz)?
- Yedek bıçak ve servis desteği nasıl sağlanıyor?
